Karel de Grote

°742 –814

De Frankische keizer van het westen

De opvolgers van Clovis bezaten hofmeiers, bestuurders van hun koninklijk hof. De hofmeiers werden hertogen (legerleiders) en landbestuurders (Pepijn De Korte in 751). De hofmeiers veroverden vele landen en deden er de heidenen bekeren.

Karel de Grote was de zoon van Pepijn De korte. Zijn rijk strekte zich uit van Denemarken tot in Spanje en Italië, van de Oceaan tot de Donau. Hij herstelde de Paus in het bezit van Italiaanse provincies, de Pauselijke staten.

Paus Leo III wilde de Westerse Kerstenheid (bekering) in één rijk verenigen, waarbij hij het geestelijke opperhoofd zou zijn en de keizer het wereldlijke. Op Kerstmis in het jaar 800 kroonde de paus Karel De Grote tot keizer van het Westen in de St.-Pieterskerk te Rome.

In elke gouw van zijn rijk had Keizer Karel een ambtenaar aangesteld nl. een graaf. Deze bestuurde de gouw en inde er de belastingen. Hij vorderde er de dienstplichtigen op en deed er recht spreken door de vergadering der vrije mannen.

Door de schaarste aan wild waren de meeste Franken boeren geworden. Deze mochten natuurlijk niet aan hun werk onttrokken worden. Met als gevolg dat voor de rechtspraak de volksvergadering werd vervangen door beroepsrechters, de schepenen.

De kerkelijke indeling van het rijk in parochies werd voortgezet. Tegen 800 was ze tijdelijk voltooid.  Tot onderhoud van priesters, kerk en arme mensen was er een parochiale belasting nl. de tienden. Dat bedroeg 1/10 van de opbrengst van veld en vee, later alleen die van het veld.

Na Karels dood viel zijn rijk spoedig uiteen in vorstendommen, zelfstandige gebieden. Oppervorsten, keizer en koningen werden de leenheren van kleinere vorsten nl. de hertogen, de markgraven en de graven. Die leenmannen konden zelf leenheer worden door grond en gezag uit te lenen.

Het kleinste leengoed was de heerlijkheid. In ruil voor zijn diensten had de heer er recht op onbetaalde arbeid van zijn horigen: de onvrije lijfeigenen en de halfvrije pachters.

Het Frankische Rijk opgebouwd door Karel Martel (bekend van de Slag bij Poitiers dd. 732 waarbij de Islam een halt werd toegeroepen), zijn zoon Pepijn de Korte en diens zoon Karel de Grote brokkelde vlug af. Reeds in 830 betwisten de kleinzonen van Karel de Grote de macht. Na de dood van Karels zoon Lodewijk de Vrome in 840 zal het Verdrag van Verdun in 843 het Rijk in 3 stukken doen verdelen. 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s