Donkersteeg

SAMSUNG CAMERA PICTURESDe Donkersteeg verbindt de Korenmarkt met het Gouden Leeuwplein aan de nieuwe Stadshal.

Het is een aangenaam en voornaam winkelstraatje dat zich kenmerkt door gezellige winkeltjes, eet- en koffiehuizen.

Meningen lopen uiteen betreffende de keuze voor de straatnaam Donkersteeg. Zo zou de naam afkomstig zijn van het weinige licht dat deze ligging bereiken kon, mede door de vele luifels en het eerste verdiep dat eertijds uitstak. Een duister straatje dus en ook de meest voor de hand liggende verklaring.

Tijdens de Franse overheersing  werd het “Rue du Paradis” genoemd naar de afspanning “Hotel du Paradis” of “Hotel Hemelrijk” op de hoek. Vervolgens kreeg het de naam van Hemelrijkstraat.

Capture d’écran (1392)

SAMSUNG CAMERA PICTURES

Oorspronkelijk domineerde op de plaats van het “Hotel Hemelrijk” ’t Gruuthuus of ’t Viercante Steenhuus, eigendom van de familie de Gruutere. Bij aanvang van het straatje, nr. 2, strekte dit Romaans Steen zich achteraan uit tot in de Hoogpoort, met overwelfde kelder op zuilen met knopkapitelen uit de 13e eeuw. In de 15e eeuw was het tot nut als mouterij of magazijn van grute.

Gruut was een bereid kruid, een soort mout dat de brouwers in hun bier mengden. Het gruterecht was een privilege om gruut te maken en te verhandelen. Daarbij zorgde dit recht voor één van de inkomsten van de vorst, die het in pacht of leen gaf aan een leenhouder, de gruutheer en was te betalen door al de brouwers tot één mijl buiten de stad. Bij niet-betaling kon de ketel worden stukgeslagen of het bier verbeurd worden verklaard.

SAMSUNG CAMERA PICTURES

De grutere of gruutheer behoorde tot rijke en machtige families (Borluut, Utenhove, Raveschoot, …), had veel aanzien en woonde in het Gruuthuis, sinds de 14e eeuw gekend als het Hemelrodesteen naar de patriciërsfamilie Van Hemelrode. Zoals reeds aangegeven functioneerde het gebouw van de 16e tot de 19e eeuw als afspanning onder de naam “Hotel Hemelrijk” of “Hotel du Paradis”.

Toen Judocus Ronse hier vervolgens een spiegel- en hoedenmagazijn openhield, is door de stad een driehoekig stukje grond aangekocht, grootte 3 voet, tot verbreding van de Donkersteeg. Om in de 20ste eeuw te worden omgevormd tot een textielwinkel.

SAMSUNG CAMERA PICTURES

De aangrenzende afspanning was het bekende café-restaurant Au Lion d’Or, met feestzaal en een grote biljartzaal in een schitterende Moorse decoratie. Al sedert het einde van de 18e eeuw droeg het de naam Landbouwershuis. Na WOI transformeerde de zaak tot een populaire dansgelegenheid. Het succes van de film zorgde vervolgens voor de oprichting van één van de eerste cinemazalen.

Op 19 januari 1957 is het gebouw volledig afgebrand, toen de “1000 meubelen” er gevestigd was. Het zou nog 30 jaar in afgebrande toestand blijven staan, evenwel aan het zicht onttrokken door reclamepanelen, toen de stad beide gebouwen opkocht om er zijn stadsdiensten in onder te brengen. Daar kwam echter niks van in huis en in 1985 is het verbouwd geworden om zo onderdak te verschaffen aan het Novotel. Daarbij wordt de crypte van het Gruuthuis gebruikt als eet- en feestzaal.

Capture d’écran (1390)

Behalve enkele huizen met een bekende naam zoals De Gouden Leerse, De Roosenen Hoet (kruidenierswinkel), De Jacht, Den Bonten Hert (brouwerij), De Bonte Hondt, Het Juedenburch (was hier in de middeleeuwen een Joodse gemeenschap gevestigd?), Het Gulden Vercken, 

gentdonkeersteegrogercaufrier

Donkersteeg – R. Caufrier (Fb)

De Gulden Flassche en Wit Peert, was er ook een klein beluik of straatje aan te treffen omstreeks 1500. Gekend als het Rozestraatje, later Paradijszak of “Impasse de la rue du Paradis”. Ook was er een stove of badplaats gevestigd, een nuttig maar tevens vloekwaardig erfdeel van ’t heidendom” alias plaats van ontucht, zoals Frans De Potter het uitdrukt en zoals Gent er in de 14e -15e eeuw een behoorlijk aantal bezat.

De steeg was gekend voor zijn vele eethuizen en herbergen. Tijdens de Gentse Feesten was het dan ook traditie er mosselen met friet te gaan eten. Al dateert dit gebruik van ver voor de Eerste Wereldoorlog toen welstellenden zich deze weelde konden veroorloven en de doorsnee Gentenaar enkel de Donkersteeg bezocht om dit te aanschouwen.

GentDonkersteegEtienneFornierFb

Donkersteeg jaren 1950 – Etienne Fornier (Fb)

——————–

Bron:

Ghendtsche Tydinghen 2010 – Vol 39 N°4

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.