Graslei-Korenlei

Genttusschenbruggen1534 - 3

Tusschen Brugghen – Gezicht op Gent 1534 – anoniem Gent-Bijlokemuseum

Deze losplaats, ook “Tusschen Bruggen” genoemd, was tot begin 19e eeuw een drukke handelshaven.  Pas eind 18e eeuw verkreeg de oostkaai haar huidige naam nl. Graslei. Daarvoor was het ironisch genoeg gekend als Koornlei of gewoon Lei. De westkaai droeg de naam St.-Michielslei tot begin 19e eeuw. En veranderde nadien in Koornlei.

Graslei – Tusschen Bruggen

De Korenlei geeft een rustiger sfeerbeeld weer dan de Graslei. Ze bekoort eveneens door de statige, imponerende woningen aan de oevers van de Leie. Vroeger vonden hier verschillende markten plaats. In 1563 was er de Vrijdagse paardenmarkt en vanaf 1837 de bezemmarkt.

Gent 1879 gravure boten in de haven

1879 gravure boten in de haven

Aan de Graslei was een eerste stenen kaaimuur te bewonderen in 1562. Beneden de kaaimuur was er ooit een trekweg of “wandellynghe”.

Ook aan de overzijde op de Koornlei was er een aarden trekweg.

Uit de stand van het water in de Leie kon de watertoestand in gans Vlaanderen worden afgeleid.

In 1661 werden op de Graslei een 20-tal lindebomen aangeplant maar door de drukte van weleer verdwenen die rap uit het stadsbeeld.

Graslei 1837

Graslei 1837

Door het stapelrecht had Gent het voorrecht beslag te leggen op een kwart van alle invoer van graan (Fr. Artesië) bestemd voor het graafschap Vlaanderen. Dit hield in dat het verworven graan acht tot veertien dagen in een spijker of stapelhuis werd opgestapeld vooraleer verkocht te worden op de Korenmarkt. Brood was toen het voornaamste etenswaar waardoor Gent zich in een weelderige situatie bevond.

Volgens het Renteboek van de Armentafel van de St.-Niklaaskerk eind 13e eeuw bezat het Korenstapelhuis zowel vooraan als achteraan 5 boven elkaar gelegen ‘graenders’ of korenzolders. In de buurt van de Graslei waren in de 16e eeuw zo’n 150 stapelhuizen gekend, allemaal voorzien van zware eikenhouten vloeren.

Gent-Graslei 1950 gekleurd

Gentoudgrasleina1913lossenschiprolanddesmetFb

Graslei 1913
Roland de Smet – Fb

Langs de kade lieten de rijke gilden imposante handelshuizen optrekken. Getuige hiervan het indrukwekkend uitzicht op de oevers van de oude haven met gebouwen die tot de verbeelding spreken. Aan deGraslei het gotische Gildehuis der Vrije Schippers (1531), het Korenmetershuis (1692), het Tolhuisje (1682), het Stapelhuis (12e eeuw) en ’t Spijker nabij de Hooiaard. Langsheen de Korenlei het Gildehuis der Onvrije Schippers (1740) en enkele grote herenhuizen.

Steden zochten naar oplossingen om het stapelrecht te ontlopen. Beetje bij beetje verloor Gent zijn bevoorrechte positie om in 1734 zelfs het ambt van stapelheer af te schaffen. Het opkomende succes van de aardappel in de 18e eeuw was een concurrent voor het brood en het graan. Het succesverhaal naderde zijn einde.

GentGrasleigekleurdepostkaart-ebay

Graslei postkaart

De wereldtentoonstelling van 1913 zorgde voor een grondige restauratie van de omgeving.

Gebouwen werden in ere hersteld, de St.-Michielsbrug vernieuwd en nieuwe imposante constructies opgetrokken. De oude haven zou een toeristische trekpleister worden.

Tot voor de Tweede Wereldoorlog was er tijdens de zomer iedere dag fruitmarkt op de Graslei. Kraampjes van fruithandelaars en landbouwers reikten soms tot aan de tramsporen van de Koornmarkt.

Panoramisch zicht vanop de St.-Michielsbrug

De St.-Michielsbrug verwijst naar de St.-Michielskerk. Aanwijzingen voor een brug op die plaats dateren reeds van 1292. In 1754 werd overgeschakeld op een houten draaibrug, in die periode een algemeen gebruik. Toen kwam er in 1868 een metalen draaibrug die de nodige problemen met het tramverkeer veroorzaakte. Uiteindelijk werd geopteerd voor de huidige sierlijke stenen boogbrug afgewerkt in 1909.

St.-Michielsbrug – St.-Michielskerk

Korenlei zicht van op de Grasbrug

De Grasbrug heette vroeger de Veebrug daar zij naar het Groot Vleeshuis leidde. Gelinkt aan het Schuddeveestraatje wijst alles erop dat hier in de Middeleeuwen veemarkt werd gehouden. Later kreeg zij haar naam naar het gras dat op deze plaats werd ontlaad.

Uit archiefmateriaal blijkt dat de Grasbrug in de 11e eeuw een stenen boogbrug was. In 1489 werden er door Philippus Vander Stichele verscheidene huisjes op gebouwd. De Staten van Vlaanderen verving midden 18e eeuw alle bruggen door houten draaibruggen. Ook de Grasbrug in 1754. Tijdens de 19de eeuw werd overgeschakeld op metalen brugconstructies.

Volg de Graslei en voor de St.-Michielsbrug slaan we linksaf richting Korenmarkt.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s